هوش مصنوعی نرم افزاری طراحی کرده است که کار هنرمندان فتوشاپ را ساده می کند و با کمی دانش می توانید تصاویری را در چند دقیقه بسازید که تشخیص آن از تصاویر واقعی بسیار دشوار است. همانطور که در مورد تیلور سوئیفت، سنای آمریکا توجه بیشتری به چنین مواردی از نظر حقوقی لازم دید، این زنگ خطر برای همه به صدا درآمده است، در این شرایط چه باید کرد؟ حقوق چه کار کرده است؟
به گزارش هم میهن، در این گزارش به این موضوع پرداختیم و در گفت و گو با وحید آقا، استاد دانشگاه علامه طباطبایی، این موضوع را از منظر حقوقی بررسی کردیم که بر اساس کدام قوانین می توان با دیپ فیک ها مقابله کرد و آیا قوانین جاری بازدارنده هستند یا نه نه
دیپ فیک چیست؟
DeepFake یک فناوری مبتنی بر هوش مصنوعی است که از تصاویر و صداهای اولیه برای تولید ویدیوهای جعلی استفاده می کند. این فناوری می تواند به صورت خودکار جایگزین چهره افراد در قالب تصاویر ویدیویی شود و فرد جدیدی خلق کند. این فناوری اولین بار در سال 2017 معرفی شد و از آن زمان به دلیل امکانات فراوانی که در تولید ویدئوهای جعلی دارد، بیش از آنکه مورد تحسین و پیشرفت علم قرار گیرد، به عنوان یک مشکل و بحران امنیتی شناخته می شود. تا به امروز «دیپ فیک» آنقدر پیشرفت کرده است که فیلم ها و برنامه های تلویزیونی و ویدیوهای آموزشی نیز از دیپ فیک استفاده می کنند. از طریق Deepfake، کاربران می توانند چهره افراد مشهور و حتی کارتون ها را در تصاویر و ویدیوهای جعلی بازسازی کنند. اکثر نرمافزارها یا برنامههایی که Deepfake را تبلیغ میکنند یا امکان دانلود این نرمافزار را در اختیار کاربر قرار میدهند، هشدار دادهاند که استفاده از این برنامه ممکن است برای افراد خطرناک باشد، بنابراین این نرمافزار در «پلی استور» موجود نیست. به دلیل بحران های امنیتی وجود ندارد.
مقررات جدید
پس از ماجرای اخیر در مورد افترا به تیلور سوئیفت با استفاده از دیپ فیک، سیاستمداران آمریکایی و کاخ سفید وارد ماجرا شده و خواستار قوانین جدیدی در این زمینه برای تعریف یک جرم و جنایت جدید شده اند. آنها معتقدند که قوانین فعلی پاسخگوی این حجم از تخلف و بی حرمتی مردم نیست و نمی تواند آنطور که باید بازدارنده باشد. یک لایحه جدید دو حزبی در سنا توسط کلوبوچار، یک جمهوری خواه، استفاده از دیپ فیک هایی را که به طور جدی اطلاعات را نادرست معرفی می کنند، ممنوع می کند، مگر در مواردی که مربوط به طنز باشد. لازم به ذکر است که دیپ فیک چشم خود را به انتخابات 2024 آمریکا نیز باز کرده است. تبلیغات تولید شده توسط هوش مصنوعی نقش برجسته ای در انتخابات آینده خواهند داشت، از جمله تبلیغی که در آوریل سال گذشته توسط کمیته ملی جمهوری خواه پخش شد و قرار بود در صورت انتخاب مجدد جو بایدن، آینده ایالات متحده را نشان دهد. این آگهی نشان می داد که مهاجران به آمریکا در وضعیت بدی به سر می برند و به دلیل شورش هایی که رخ داده است، شاهد گشت های نظامی در خیابان هستیم.
روش های تشخیص دیپ فیک
با توجه به رشد بسیار زیاد دیپ فیک، بسیاری از کارشناسان به فکر برخورد با آن یا حداقل شناسایی راه حل هایی بر اساس حقیقت و جعلی بودن آن هستند. همانطور که در مقالههای ضد دیپ فیک ذکر شد، فناوری دیپ فیک فعلی در متحرک کردن چهرهها مشکل دارد، در نتیجه فیلمهایی که سوژه هرگز پلک نمیزند یا بیش از حد و غیرطبیعی پلک میزند. راه دیگر برای تشخیص دیپ فیک از طریق ناهماهنگی در پوست یا موی افراد است. اگر دقت بیشتری داشته باشید، نحوه پلک زدن یک فرد دیپ فیک کمی با یک شخص واقعی متفاوت است. همچنین اصولا صدای فیلم آنطور که باید با حرکات بدن فرد مطابقت ندارد و با دقت بیشتری می توان به این موضوع پی برد.
قانون داخلی چه می گوید؟
خیلی ها فکر می کنند که این تکنیک (دیپ فیک) هنوز در ایران رواج پیدا نکرده است، اما با یک جستجوی ساده در اینترنت متوجه می شویم که نه تنها دیپ فیک در ایران شیوع پیدا کرده است، بلکه آموزش آن نیز به راحتی در دسترس عموم قرار گرفته است. رایگان. همچنین صفحات زیادی در اینستاگرام وجود دارد که دیپ فیکینگ را نه فقط برای خرابکاری یا تقلب، بلکه برای امتیازی که از طریق هوش مصنوعی به کاربران می دهد تا چهره افراد را بر روی بدن دیگران قرار دهند، آموزش می دهند. وحید آقا، استاد حقوق دانشگاه علامه طباطبایی در گفت و گو با همامیهان، با بیان اینکه خلأ قانونی در ایران در این زمینه وجود ندارد، می گوید: «با توجه به موضوع مطرح شده، قوانین به اندازه کافی در نظام حقوقی وجود دارد و به نظر می رسد که وجود دارد. خلأ قانونی وجود ندارد و می توان از ظرفیت های موجود استفاده کرد.به طور کلی جرم توهین، جرم افترا و جرم نشر اکاذیب داریم، جرم توهین و فحاشی نسبت دادن توهین های نامناسب به شخصیت افراد است. افترا و تهمت نیز انتساب جرم به افراد است و روشن است که نشر اکاذیب نشر اکاذیب به افراد است که جرایم خاص خود را دارد و در مواد 16 و 17 و 18 قانون جرایم رایانه ای نیز مواردی در این خصوص وجود دارد. و نشر اکاذیب می تواند به صورت شفاهی در کتب، مجلات و شبکه های اجتماعی باشد و در ماده 16 آمده است: هرکس فیلم، صوت یا تصویر دیگری را از طریق سیستم های مخابراتی تغییر دهد یا تحریف کند یا منتشر کند، آگاهانه به نحوی تغییر دهد و تحریف کند. افترا به شخص مجازات می شود.
همچنین اگر ویدیوهای خصوصی دیگران بدون رضایت آنها منتشر شود جریمه دارد که مختص این موضوع نیست. بنابراین مواد 16 و 18 جرایم رایانه ای از سال 1387 در این خصوص قابل استفاده است. وی گفت: ربطی به متن قانون ندارد، در صورت اثبات جعلی بودن عکس یا فیلم قابل پیگیری است، کارشناس رسمی دادگستری در حوزه انفورماتیک و جرایم رایانه ای حضور دارد. که بر اساس تخصص خود متوجه می شود که این تصویر و فیلم ساختگی است یا واقعی، کمبود آموزش وجود دارد، باید نحوه زندگی در فضای مجازی را به مردم آموزش دهیم تا از سوء استفاده تا حد امکان جلوگیری کنیم.» بر اساس تحقیقات، «دیپ فیک» لزوماً برای جعل استفاده نمی شود، بلکه در بسیاری از جلوه های ویژه، فیلم ها و سریال های تلویزیونی نیز استفاده می شود. اما همانطور که مارک زاکربرگ هشدار داده بود، پیشرفت علم با هوش مصنوعی، تصویب قوانین جدید را ضروری کرده است، در غیر این صورت آسیب های زیادی برای مردم وارد می شود که قابل کنترل نخواهد بود.