طبق آمار فائو، ایران سالانه 16.5 میلیون تن گندم مصرف می کند. 10 میلیون تن از این رقم به نانوایی های سنتی تحویل و مابقی به قیمت آزاد به سایر بخش های مصرفی مانند نان فانتزی، واحدهای تولید ماکارونی و … فروخته می شود.
در نانوایی های سنتی 80 درصد قیمت نهایی نان از طریق یارانه دولتی پرداخت می شود و مردم 20 درصد قیمت واقعی نان را پرداخت می کنند. در واقع بر اساس محاسبات موجود، قیمت واقعی نان 4 تا 5 برابر قیمت فعلی است که برای بخش بزرگی از مردم زیر خط فقر رقم بالایی است و حذف چنین یارانهای عوارض اجتماعی سنگینی خواهد داشت. عواقب. به عبارت دیگر اگر قیمت نان واقعی شود. سنگ ماشینی که در حال حاضر 3 هزار تومان به فروش می رسد باید 15 هزار تومان عرضه شود.
اصلاح قیمت نان
اکنون گفته می شود در بیش از 10 استان کشور اصلاح قیمت نان تا 25 درصد نرخ فعلی در دستور کار قرار دارد و در آخرین خبر معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری خراسان جنوبی از افزایش قیمت نان خبر داد. قیمت نان تا 25 درصد این تصمیم در حالی اتخاذ شده است که مطالبات گندم کاران استان پرداخت نشده و کشاورزان با مشکل مالی مواجه هستند.
در استان قزوین به گفته مدیر بازرسی و نظارت بر کالاهای اساسی سازمان جهاد کشاورزی قزوین قیمت نان ۲۵ درصد افزایش یافته است. بر اساس قیمت های جدید، سنگ ماشینی 25 هزار ریال، ماسه سنگ 26 هزار ریال، بربری 19 هزار ریال، رول نان 40 هزار و 600 ریال، لواش چرخشی 8 هزار و 100 ریال، دستگاه لواش مستطیلی 5 هزار و 600 ریال، لواش گرد سنتی 10.50 ریال و توفتون تنوری 8100 ریال.
قیمت جدید نان با آرد یارانه ای نوع 2 به شرح زیر است: سنگ ماشینی 30 هزار ریال، ماسه سنگ 31 هزار ریال، زرشک 24 هزار ریال، رول نان 56 هزار و 900 ریال، نان جوجه گردان ماشینی 9 هزار و 500 ریال، نان مستطیلی 6 ریال. 1700 ریال لواش سنتی گرد 11500 ریال تافتون تنوری 9500 ریال و لواش سنتی نیشابوری 1900 ریال.
همچنین قیمت نان با آرد آزاد تیپ 6 بربری 70000 ریال، بربری روغنی 90000 ریال، لواش 60000 ریال و سنگ 100000 ریال است.
ایسنا به نقل از مدیر کل غله و خدمات بازرگانی استان همدان از افزایش 25 درصدی قیمت نان در این استان خبر داد و این قیمت های جدید از 25 مرداد ماه اعمال می شود. در این استان نان لواش با قیمت جدید 5625 ریال، ظروف سنگی ماشینی و سنتی نوع یک 20000 ریال، ظروف سنگی ماشینی و شانتی تیپ دو 25000 ریال، گرده محلی همدان نوع یک 62500 ریال و نوع دو 93750 ریال. آرایشگاه سنتی و مکانیکی تیپ یک 15 هزار ریال و تیپ دو 20 هزار ریال، تافتون و لواش محلی تیپ یک 9375 ریال و تیپ دو 11 هزار و 250 ریال قیمت دارد.
میزان یارانه نان ناکافی است
افزایش قیمت نان در حالی در 10 استان کشور رخ می دهد که مرکز پژوهش های مجلس پیش از این میزان یارانه نان در سال 1403 را ناکافی می دانست. نان بهعنوان یکی از تامینکنندههای اصلی کالری در ایران شناخته میشود، بنابراین گندم برای سیاستگذاران امنیت غذایی کشور ارزش استراتژیک دارد. به همین دلیل دولت در ایران گندم را با قیمت تضمینی بالاتر از قیمت خرمنکوبی از کشاورزان خریداری می کند و آن را به قیمت یارانه ای برای نانوایی می فروشد.
برای این منظور بر اساس قانون هدفمندی یارانه ها، اعتباراتی در بودجه های سنواتی برای یارانه نان از محل هدفمندی یارانه ها تخصیص می یابد. با افزایش هر ساله قیمت خرید تضمینی گندم، میزان اعتبار مورد نیاز برای یارانه نان افزایش یافته و این افزایش انگیزه های لازم برای رشد تولید داخلی و کاهش واردات را تقویت کرده است.
در بودجه 1402 کل مبلغ اختصاص یافته برای یارانه نان معادل 56 هزار میلیارد تومان بوده است. اما برای پرداخت یارانه این محصول 159 هزار تومان از سوی دولت پرداخت شد. این امر نشان می دهد که پیش بینی میزان مورد نیاز برای تامین یارانه نان در بودجه سال 1402 کاملاً دست کم گرفته شده و به همین دلیل باعث عدم تعادل شدید در بودجه هدفمندی یارانه ها شده است.
دولت در لایحه بودجه سال 1403 یارانه نان را 143 هزار میلیارد تومان برآورد کرده که نسبت به سال 1402 رشد 150 درصدی داشته است اما همچنان 16 هزار میلیارد تومان کمتر از یارانه نان در سال 1402 است. مرکز پژوهش های مجلس اعتبار مورد نیاز یارانه نان در لایحه بودجه سال 1403 را حدود 192 هزار میلیارد تومان و در مورد دوم 178 هزار میلیارد تومان برآورد کرده است.
تفاوت بین دو حالت برآورد فقط در تفاوت قیمت خرید تضمینی گندم است و سایر مفروضات در هر دو حالت یکسان است. بنابراین در خوشبینانه ترین حالت یارانه نان امسال 28 هزار میلیارد تومان و در بدبینانه 42 هزار میلیارد تومان کسری دارد و شاید به همین دلیل است که استانداران کسری دارند. تغییر قیمت نان در روزهای پایانی تغییرات دولت آغاز شد.
روزنامه اعتماد