قیمت مرغ در بازار | بال و کتف کیلویی چند؟

در حالی که مرغداران از شکاف قابل توجه قیمت تمام شده تولید و فروش مرغ گلایه دارند، بازار در شرایط فعلی با کمبود این محصول مواجه نیست.

به گزارش همشهری آنلاین، در حالی که مرغداران از شکاف قابل توجه قیمت تمام شده مرغ و قیمت فروش آن گلایه دارند، بازار در شرایط فعلی با کمبود این محصول مواجه نیست؛ در حالی که مرغداران از شکاف قابل توجه قیمت تمام شده تولید و فروش مرغ گلایه دارند. اما فعالان این صنعت معتقدند: برای ادامه تولید و جلوگیری از خروج تولیدکنندگان از چرخه فعالیت باید هزینه های تولید کاهش یابد و از جمله راهکارهای پیشنهادی ارائه تسهیلات ارزان قیمت و نوسازی واحدهای مرغداری است.

شروع خرید اسپانسری مرغ از امروز؛ جوجه ها از این طریق عرضه می شوند

درخواست اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی مبنی بر عدم فروش مرغ زنده با قیمت کمتر از 200 هزار تومان بار دیگر موضوع فاصله قیمت تمام شده تولید و قیمت فروش مرغ را به یکی از مسائل بازار تبدیل کرده است. بازاری که مرغداران از ضرر و زیان سنگین و افزایش هزینه تولید صحبت می کنند و از سوی دیگر مصرف کنندگان با گرانی محصولات مرغ در بازار خرده فروشی مواجه هستند.

انجمن سراسری مرغداران گوشتی کشور در اطلاعیه ای از مرغداران سراسر کشور خواست از روز شنبه 7 شهریورماه از فروش مرغ زنده با قیمت کمتر از 200 هزار تومان در هر کیلو برای کمک به افزایش قیمت خودداری کنند.

در این اطلاعیه به زیان مرغداران طی ماه های گذشته و عرضه مرغ زنده با قیمتی حدود 60 تا 70 هزار تومان کمتر از قیمت واقعی اشاره شده و در عین حال بر استفاده از ظرفیت خرید و نگهداری 30 هزار تن مرغ توسط شرکت پشتیبانی امور دام برای جمع آوری مازاد و کمک به تعادل در بازار تاکید شده است.

قیمت مرغ در بازار چقدر است؟

افزایش قیمت مرغ زنده لزوماً به همان میزان به قیمت خرده فروشی منتقل نمی شود. زیرا هزینه کشتار، کاهش وزن، حمل و نقل، بسته بندی و توزیع نیز در قیمت نهایی نقش دارد. اما افزایش قیمت ماده اولیه در ابتدای زنجیره باعث افزایش هزینه تامین مرغ برای حلقه های بعدی می شود و در صورت عدم وجود سیاست های تکمیلی می توان آن را به بازار مصرف نیز منتقل کرد.

بررسی میدانی بازار نشان می دهد که مرغ کامل تازه هم اکنون کیلویی 280 تا 340 هزار تومان به فروش می رسد.

در قسمت تقسیم بندی قیمت سینه مرغ بدون استخوان ممتاز 652514 تومان، فیله مرغ داغ 433519 تومان، سینه مرغ بدون استخوان 585000 تومان، سینه مرغ بدون استخوان 740000 تومان و فیله مرغ 790000 تومان است. همچنین قیمت قلوه مرغ 785 هزار تومان، بال و شانه مرغ 500 هزار و 559 تومان، سینه مرغ ممتاز 708 هزار تومان، بال مرغ ساده در بسته بندی 500 گرمی 325 هزار تومان و پای مرغ بدون پوست 479 هزار تومان است.

این قیمت ها مربوط به مشاهدات میدانی از نمونه های عرضه شده در بازار بوده و بسته به برند، نوع بسته بندی، کیفیت و محل عرضه می تواند متفاوت باشد.

مرغداران از چه شکایتی دارند؟

مدیرعامل انجمن مرغداران گوشتی سراسر کشور درباره وضعیت هزینه های تولید گفت: اگرچه طی ماه های گذشته قیمت برخی نهاده ها مانند سویا و مرغ یک روزه کاهش یافته است، اما قیمت تمام شده سایر اجزای تولید افزایش یافته و به طور کلی نمی توان گفت که قیمت تمام شده تولید مرغ کاهش یافته است. قیمت سویا از حدود 100 هزار تومان به حدود 80 هزار تومان کاهش یافته است، اما در همین مدت قیمت ذرت حدود 10 هزار تومان افزایش یافته است. با توجه به اینکه مصرف ذرت در جیره طیور تقریبا دو برابر سویا است، کاهش قیمت سویا با افزایش قیمت ذرت همپوشانی دارد و به طور کلی در نهاده های اصلی ذرت و سویا کاهش چشمگیری در هزینه تمام شده تولید مشاهده نشده است.

به گفته حبیب اسدالله نژاد، قیمت جوجه یک روزه از رقمی که وزارت جهاد کشاورزی حدود 80 هزار تومان تعیین کرده بود به 30 تا 40 هزار تومان رسیده است، اما به دلیل هزینه هایی مانند سوخت، برق، واکسن، دارو و سایر اجزای تولیدی افزایش یافته است.

وی با اشاره به افزایش تعرفه برق واحدهای تولیدی گفت: تقریبا سایر اجزای تولید با افزایش قیمت مواجه شده اند و بر اساس تحلیل های انجام شده قیمت تمام شده هر کیلوگرم مرغ در شرایط فعلی حدود 245 تا 250 هزار تومان است. تولیدکنندگان در حال حاضر مرغ را با قیمت های حدود 170 تا 180 هزار تومان عرضه می کنند و در برخی استان ها قیمت فروش بین 160 تا 180 هزار تومان است.

بر این اساس به گفته وی مرغداران حدود 60 تا 70 هزار تومان به ازای هر کیلوگرم مرغ ضرر می کنند و زیان روزانه این بخش در دو تا سه ماه گذشته به بیش از 500 تا 600 میلیارد تومان رسیده است.

آیا مرغ در ماه های آینده کمیاب می شود؟

اتحادیه مرغداران با وجود ضرر تولیدکنندگان، کمبود مرغ در بازار را در شرایط فعلی منتفی می داند. اسدالله نژاد در این خصوص گفت: حجم جوجه ریزی بیش از برآورد نیاز کشور است. بر اساس بررسی های کارشناسی میزان جوجه کشی مورد نیاز در کشور بین 115 تا 120 میلیون قطعه در ماه برآورد شده است، این در حالی است که در شهریور ماه حدود 139 میلیون قطعه جوجه ریزی انجام شده است. بنابراین در شرایط فعلی نگرانی از کمبود مرغ وجود ندارد اما ادامه زیان تولیدکنندگان می تواند بر تداوم تولید در ماه های آینده تاثیر بگذارد.

مدیرعامل اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی گفت: در صورت تداوم عدم تناسب قیمت تمام شده با قیمت فروش و متحمل ضرر و زیان سنگین به مرغداران، ممکن است برخی از تولیدکنندگان از چرخه تولید خارج شده و طی دو تا سه ماه آینده مزیت تولید کشور به چالش کشیده شود.

چرا افزایش قیمت مرغ زنده لزوما به معنای همین میزان افزایش در بازار نیست؟

قیمت مرغ زنده تنها یکی از مولفه های قیمت نهایی مرغ برای مصرف کننده است. پس از فروش مرغ زنده، هزینه هایی مانند کشتار، کاهش وزن، حمل و نقل، بسته بندی، نگهداری و توزیع به آن اضافه می شود. به همین دلیل حتی در صورت افزایش قیمت مرغ زنده نمی توان گفت که قیمت خرده فروشی دقیقا به همین میزان افزایش می یابد. با این حال، هر گونه افزایش در ابتدای زنجیره می تواند هزینه تامین حلقه های بعدی را افزایش دهد و در نهایت فشار بیشتری را بر بازار مصرف ایجاد کند. این موضوع در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا می کند که مرغ یکی از منابع اصلی تامین پروتئین خانگی و جایگزینی برای گوشت قرمز محسوب می شود.

سهم پروتئین در هزینه های خانوار

بر اساس داده‌های مرکز آمار ایران، میانگین سرانه مصرف فرآورده‌های پروتئینی شامل گوشت قرمز، گوشت سفید و فرآورده‌های پروتئینی از حدود 89 کیلوگرم در سال 1394 به حدود 70 کیلوگرم در سال 1401 کاهش یافته است که این رقم در سال 1402 به حدود 75 کیلوگرم رسیده است، اما همچنان حدود 14 کیلوگرم کمتر از درآمد سال 1395 مرکز بوده است. 1403 نیز نشان می دهد که گروه گوشت حدود 24 درصد از هزینه های غذایی خانوار را تشکیل می دهد.

در چنین شرایطی افزایش قیمت مرغ می تواند قدرت خرید خانوار و مصرف محصولات پروتئینی را تحت تاثیر قرار دهد. موضوعی که اهمیت سیاست گذاری همزمان برای تولید و مصرف را افزایش می دهد.

آیا حمایت از تولید باید از جیب مصرف کننده باشد؟

ضرر تولیدکننده و فروش محصول زیر قیمت تمام شده می تواند در بلندمدت بر تداوم تولید تاثیر بگذارد و از این منظر بهبود شرایط اقتصادی تولید حائز اهمیت است. اما نحوه جبران این فاصله نیز مهم است. اگر اصلاح قیمت تولید تنها با افزایش قیمت مرغ زنده و انتقال آن در زنجیره تامین انجام شود، بخشی از هزینه حمایت از تولیدکننده به مصرف کننده واریز می شود. از طرفی پایین نگه داشتن قیمت فروش در شرایطی که بهای تمام شده تولید بیشتر از قیمت بازار است نیز می تواند منجر به تداوم زیان تولیدکننده و کاهش انگیزه برای ادامه فعالیت شود.

بنابراین مشکل بازار مرغ صرفاً تعیین قیمت برای تولیدکننده یا مصرف کننده نیست و سیاست گذار باید بین تداوم تولید، کنترل هزینه های تولید و قدرت خرید خانوار تعادل ایجاد کند.

استراتژی مرغداران برای کاهش قیمت تمام شده تولید چیست؟

اسدالله نژاد با اشاره به نقش سیاست های دولت در قیمت تمام شده تولید گفت: دولت نمی تواند از یک سو هزینه تولید و تعرفه خدماتی مانند انرژی را افزایش دهد و از سوی دیگر انتظار داشته باشد قیمت محصول نهایی ثابت بماند. مرغ هم یک محصول استراتژیک و هم یک محصول بسیار حساس در سبد مصرف خانوار است. بنابراین سیاست ها باید به گونه ای باشد که قیمت تمام شده این محصول تا حد امکان کنترل شود.

مدیرعامل اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی اعطای تسهیلات ارزان قیمت را یکی از راهکارهای حمایت از تولید دانست و گفت: دولت می تواند از محل درآمدهای حاصل از حذف ارز ترجیحی، تسهیلات ارزان قیمت در اختیار تولیدکنندگان قرار دهد. هم برای تامین سرمایه در گردش و هم برای نوسازی و بهسازی واحدهای مرغداری. نوسازی واحدهای مرغداری می تواند باعث افزایش بهره وری، بهبود شاخص های تولید و کاهش نرخ تبدیل و در نهایت کاهش هزینه کل تولید شود.

ظرفیت صادرات در برابر نگرانی کاهش تولید

اسدالله نژاد همچنین به ظرفیت تولید و صادرات مرغ در کشور اشاره کرد و گفت: ایران ظرفیت صادرات حدود یک میلیون تن مرغ در سال را دارد و نباید شرایط به گونه ای باشد که به جای استفاده از این ظرفیت، در آینده مجبور به واردات مرغ از کشورهای دیگر باشیم.

وی در عین حال با اشاره به قیمت فعلی مرغ در بازار گفت: با توجه به اینکه قیمت فعلی کمتر از قیمت تمام شده تولید است، پیش بینی می شود قیمت مرغ نسبت به ارقام فعلی افزایش یابد. به همین دلیل مصرف کنندگان می توانند در شرایط فعلی خرید مورد نیاز خود را انجام دهند.

موضوعی فراتر از قیمت مرغ

بازار مرغ هم اکنون در شرایطی قرار دارد که از یک سو تولیدکننده از فروش زیر قیمت تمام شده و ضررهای سنگین گلایه دارد و از سوی دیگر افزایش قیمت در مبدا می تواند هزینه های بیشتری را به مصرف کننده تحمیل کند. در شرایط فعلی کمبود جوجه در بازار وجود ندارد و میزان جوجه ریزی بیش از حد برآورد شده است. بنابراین چالش اصلی ایجاد تعادل بین قیمت اقتصادی تولید و قدرت خرید مصرف کننده است.

راهکارهایی مانند خرید و ذخیره مازاد، کنترل هزینه های تولید، تثبیت هزینه های خدمات، تسهیلات کم هزینه و افزایش بهره وری را می توان در کنار سیاست قیمت گذاری در نظر گرفت. در غیر این صورت، حل مشکل یک حلقه از زنجیره تولید ممکن است فشار بیشتری را به حلقه دیگر منتقل کند. فشاری که در نهایت می تواند بر تولید کننده و مصرف کننده تاثیر بگذارد.