امید محمدی; بازار: عبدالناصر همتی، وزیر امور اقتصادی و دارایی شب گذشته در شبکه اجتماعی ایکس نوشت؛ امروز بالاخره با درایت رئیس جمهور محترم در جلسه ستاد اقتصادی دولت گره کور واردات خودرو را باز کردیم، همه بدانند که اجازه انحصار در هیچ زمینه و صنعتی را نمی دهیم، همه صنایع باید رقابت کنند. منافع ملت ایران با رقبای خارجی خود در رقابت است.» اظهار نظر وزیر اقتصاد در حالی مطرح شد که بسیاری از کارشناسان و فعالان بازار خودرو از واردات خودرو از چین انتقاد می کنند. ایجاد رقابت در صنعت و بازار خودرو نیاز به قوانین مالی جدید، سرمایه گذاری خارجی یا داخلی، تدوین اسناد بالادستی و تعریف استراتژی صنعت و بازار خودرو به دلیل عدم تعریف استراتژی با چالش های کنونی مواجه شده است، فرصت های گذشته صنعت خودرو باعث عقب ماندگی خودرو شده است. تولیدکنندگان یا قطعه سازان در مقایسه با فناوری های روز در حال حاضر چینی ها حاضر نیستند با سوء استفاده از تحریم های ظالمانه علیه کشور، خودروهای بی کیفیت صادر کنند یا فناوری های دست دوم یا دست سوم اروپایی را به کشور منتقل کنند. از همین روز به منظور بررسی وضعیت صنعت و بازار خودرو با «مصطفی پوردهقان اردکانی» عضو کمیسیون صنایع و معادن شورای اسلامی به گفت وگو نشستیم:
* وزیر امور اقتصادی و دارایی شب گذشته در شبکه اجتماعی X از انحصار زدایی، ایجاد رقابت و باز شدن نقطه کور واردات خودرو خبر داد. فعالان صنعت و بازار خودرو معتقدند در این بازار انحصاری وجود ندارد، نظر شما در این باره چیست؟
بازار خودرو در حال حاضر دارای انحصار است، بازیگران اصلی این بازار سه خودروساز بزرگ کشور هستند که با تقاضای عظیم متاثر از انحصار مذکور مواجه هستند. انحصار صنعت و بازار خودرو باعث افت کیفیت و افزایش قیمت شده است. در چنین شرایطی، نوآوری و فناوری فراموش شده است. در کشورهای مختلف و در زمان های مختلف، این نوع سیاست ها نتایج مثبتی برای صنعت خودرو نداشته است. آلمان شرقی نمونه بارز این موضوع است. رفتار و برخوردهای فعلی با صنعت و بازار خودرو باید در دولت چهاردهم به سرعت تغییر کند.
خواسته یا ناخواسته حدود 5 دهه است که فرزند لوسی به نام صنعت خودرو در کشور ایجاد شده و رشد کرده است، با توجه به پیشرفت خودروسازان نمی توان آنها را رها کرد.
*برخی از فعالان صنعت خودرو معتقدند واردات خودرو منجر به نابودی تولید داخل می شود و اکثر فعالان بازار خودرو در این زمینه نظر مخالف دارند. نظر شما در این مورد چیست؟
برخی از اهالی بازار یا شاید خودروسازی معتقدند که باید درهای کشور را باز کرد و از سراسر دنیا خودرو وارد کرد، این نگاه راه حل منطقی نیست. خواسته یا ناخواسته حدود 5 دهه است که فرزند لوسی یعنی صنعت خودرو در کشور ایجاد شده و رشد کرده است، با توجه به پیشرفت خودروسازان نمی توان آنها را رها کرد. چرا که این صنعت اشتغال قابل توجهی ایجاد کرده و زنجیره تامین با سرمایه گذاری زیاد در کنار آن قرار دارد. از این رو وی به سید محمد اتابک وزیر حراست و محمدرضا فرزین رئیس کل بانک مرکزی اعلام کرد که باید به سمت واردات فناوری، تقویت خودروسازان داخلی و عقد قراردادهای مشارکتی حرکت کرد. در دنیا اگر خودرو یا هر محصول دیگری به بازار یک کشور جدید معرفی شود، بحث سازنده آن کشور مطرح نیست. زیرا امروزه زنجیره تامین بین المللی در تمام نقاط دنیا فعال است و محصولات چند ملیتی هستند.
گشایش کشور و شرکت های خودروسازی برای همکاری با 5 شریک چینی و در نهایت انتشار مصاحبه های متعدد در این زمینه، واردات خودرو نامیده می شود.
* پیش از این به بحث مدیریت واردات خودرو اشاره کردید اما رئیس کل بانک مرکزی از اختصاص یک میلیارد یورو برای واردات خودرو خبر داد، آیا این موضوع تاثیری در نرخ ارز دارد؟
گشایش کشور و شرکت های خودروسازی برای همکاری با 5 شریک چینی و در نهایت انتشار مصاحبه های متعدد در این زمینه، واردات خودرو نامیده می شود. در شرایطی که چالش واردات خودرو و لوازم یدکی آن وجود دارد باید از شعار واردات فاصله گرفت. محمدرضا فرزین رئیس کل بانک مرکزی اخیرا از اختصاص یک میلیارد یورو برای واردات خبر داده و قول افزایش آن به سه میلیارد را داده است. در اینجا باید از آنها پرسید که انتشار این میزان ارز چه تاثیری در بازار دارد؟ قطعا باعث شوک ارزی و رشد قیمت می شود، شورای اسلامی و دولت چهاردهم طرفدار واردات هستند. اما این موضوع باید بر اساس واقعیات انجام شود.
دولت باید استراتژی یا بسته مدیریتی برای تولید و واردات خودرو تدوین کند تا تخصیص ارز به واردات منجر به ایجاد انگیزه ارزی در بازار نشود. واردات می تواند کیفیت را افزایش دهد، قیمت ها را کاهش دهد و انحصار را از بین ببرد. در استراتژی دولت خودروسازان باید موظف به واردات فناوری باشند
* واردات یا تولید خودرو در کشور باید بر اساس چه معیار و سیاستی باشد تا افزایش قیمت نداشته باشد؟
دولت باید استراتژی یا بسته مدیریتی برای تولید و واردات خودرو تدوین کند تا تخصیص ارز به واردات منجر به ایجاد انگیزه ارزی در بازار نشود. واردات می تواند کیفیت را افزایش دهد، قیمت ها را کاهش دهد و انحصار را از بین ببرد. در استراتژی دولت خودروسازان باید موظف به واردات فناوری باشند. تدوین این استراتژی مستلزم تشکیل کارگروه ویژه برای تعیین نقشه راه واردات و تولید است. انتظار کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی این نیست که خودروسازان یا شرکت های واردکننده در نهایت با 5 شریک چینی وارد همکاری شوند، عمدتاً خودروهای چینی دارای فناوری دست سوم یا دست چهارم اروپایی هستند. متاسفانه به دلیل عقب ماندگی تکنولوژی در صنعت خودرو کشور، مشتریان این فناوری های نه چندان جدید خودروهای چینی را می پذیرند. کمیسیون صنایع و معادن شورای اسلامی پیگیر تدوین راهبردی برای این موضوع است.
* به عنوان آخرین سوال بسیاری از فعالان صنعت و بازار خودرو نسبت به واردات خودرو از چین انتقاد دارند، آیا نباید خودروهای خارجی از کشورهای دیگر وارد شود؟
بخشی از وابستگی شدید صنعت و بازار خودرو کشور به چینی ها ناشی از اعمال تحریم های ظالمانه است که «سیدعباس عراقچی» وزیر امور خارجه در تلاش برای بازکردن ارتباطات و بهبود این شرایط است. از سید محمد اتابک وزیر امنیت، عبدالناصر همتی وزیر امور اقتصادی و دارایی و محمدرضا فرزین رئیس کل بانک مرکزی انتظار داریم هرچه سریعتر به سیاست جزیره ای فعلی در صنعت خودرو در رابطه با خودرو پایان دهند. تدوین استراتژی که قبلاً ذکر کردم. دادن