سهامداران از ایران‌خودرو چه می‌خواهند؟

بازار؛ گروه خودرو: مدیریت ایران خودرو پس از واگذاری به بخش خصوصی وارد مرحله جدیدی از فعالیت خود شده است. دوره ای که بسیاری از فعالان بازار سرمایه آن را آزمونی برای سنجش کارایی مدیریت خصوصی در بزرگترین خودروساز کشور می دانند. اگرچه کارشناسان بر این باورند که اصلاح ساختار مالی و عملیاتی یک شرکت با ابعاد ایران خودرو در مدت زمان کوتاهی امکان پذیر نیست، اما آمارهای منتشر شده از عملکرد شرکت در یک سال گذشته شامل رشد تولید، افزایش درآمد عملیاتی، کاهش زیان عملیاتی، کاهش تعهدات معوق و ساماندهی شرکت های زیرمجموعه، موجب شده است که برخی از سهامداران نسبت به آینده این شرکت امیدوارتر نگاه کنند. اما فعالان بازار سرمایه تاکید می کنند که مسیر اصلاحات همچنان ادامه دارد و سهامداران از مدیریت جدید انتظارات خاصی دارند. انتظاراتی که از خروج کامل از زیان و افزایش سودآوری شروع می شود و به شفافیت مدیریت، واگذاری دارایی های غیرمولد، افزایش بهره وری، اصلاح سیاست قیمت گذاری دستوری و پاسخگویی مستمر به سهامداران ادامه می یابد. در راستای بررسی مهم ترین مطالبات سهامداران از مدیریت بخش خصوصی ایران خودرو و چشم انداز این شرکت در بازار سرمایه، با هاتف سیدپور، کارشناس ارشد بازار سرمایه به گفت وگو نشستیم:

* با واگذاری مدیریت گروه صنعتی ایران خودرو به بخش خصوصی، مهمترین خواسته سهامداران از مدیریت جدید چیست؟

از زمانی که مدیریت ایران خودرو به بخش خصوصی واگذار شد، این سوال برای سهامداران مطرح شد که آیا این تغییر می تواند وضعیت مالی و عملیاتی بزرگترین خودروساز کشور را متحول کند یا خیر؟ واقعیت این است که نمی توان در مدت زمان کوتاهی ساختار چنین مجموعه بزرگی را اصلاح کرد و نمی توان انتظار داشت که مشکلاتی که در این سال ها ایجاد شده است، ظرف چند ماه حل شود. با این حال عملکرد سال گذشته نشان می دهد که مدیریت جدید توانسته است تا حدود زیادی امید را به سهامداران بازگرداند و نشانه های مثبتی از تغییر مسیر شرکت ارائه دهد.

یکی از مهمترین اقدامات ساماندهی ساختار شرکتهای فرعی بود. انحلال 28 شرکت زیان ده و غیر استراتژیک، کاهش تعداد شرکت های گروه از 122 به 94 شرکت، رشد چهار درصدی تولید، کاهش 95 درصدی بدهی های معوق، رشد 54 درصدی درآمد عملیاتی و کاهش بیش از 62 درصدی زیان عملیاتی از جمله شاخص هایی است که نشان می دهد رویکرد مدیریت نسبت به گذشته تغییر کرده است.

* مهمترین اقداماتی که مدیریت جدید تاکنون انجام داده را چگونه ارزیابی می کنید؟

یکی از مهمترین اقدامات ساماندهی ساختار شرکتهای فرعی بود. انحلال 28 شرکت زیان ده و غیر استراتژیک، کاهش تعداد شرکت های گروه از 122 به 94 شرکت، رشد چهار درصدی تولید، کاهش 95 درصدی تعهدات معوق، رشد 54 درصدی درآمد عملیاتی و کاهش بیش از 62 درصدی زیان عملیاتی از جمله شاخص هایی است که نشان می دهد رویکرد مدیریت نسبت به گذشته تغییر کرده است. این آمار نشان می دهد که مدیریت خصوصی در راستای اصلاح ساختار گام برداشته است، هرچند هنوز تا رسیدن به شرایط بهینه فاصله زیادی وجود دارد.

* به نظر شما مهمترین خواسته سهامداران در شرایط فعلی چیست؟

اولین خواسته، خروج کامل از زیان و توقف روند افزایش زیان انباشته است. زیان انباشته حدود 134 همتی فقط یک عدد در صورت های مالی نیست، بلکه به طور مستقیم بر ارزش دارایی سهامداران و توانایی سرمایه گذاری شرکت تاثیر می گذارد. بنابراین سهامداران انتظار دارند برنامه ریزی مشخصی برای کاهش این زیان و حرکت به سمت سودآوری پایدار انجام شود.

* افزایش سودآوری چه تاثیری بر وضعیت شرکت و سهامداران خواهد داشت؟

رشد تولید زمانی ارزشمند است که منجر به سود عملیاتی و سود خالص شود. اگر افزایش تولید و فروش به سود قابل تقسیم تبدیل شود، ارزش اقتصادی شرکت افزایش یافته و اعتماد سرمایه گذاران تقویت می شود. در چنین شرایطی سهامداران می توانند به آینده شرکت امیدوارتر باشند.

* موضوع شفافیت مدیریتی چقدر برای بازار سرمایه اهمیت دارد؟

شفافیت یکی از مهمترین خواسته های سهامداران است. مدیران باید به طور مستمر برنامه‌های مالی، اهداف عملیاتی و زمان‌بندی اجرای طرح‌های اصلاحی را اطلاع‌رسانی کنند. هر چه ارتباط بین مدیریت و سهامداران شفاف تر باشد، اعتماد بازار سرمایه افزایش می یابد.

* عملکرد تولیدی ایران خودرو را چگونه ارزیابی می کنید؟

با وجود مشکلاتی مانند محدودیت ارزی، تورم تولید، کمبود مواد اولیه، قیمت گذاری دستوری، تعطیلی اجباری و سایر چالش های اقتصادی، افزایش حدود چهار درصدی تولید یک اتفاق مثبت تلقی می شود. البته صرفاً افزایش تیراژ کافی نیست و باید بهره وری، کیفیت محصولات و کاهش هزینه های تولید نیز بهبود یابد.

* تعیین تکلیف دارایی های غیرمولد و سهام تودلی چه تاثیری بر آینده شرکت دارد؟

این موضوع یکی از مطالبات جدی سهامداران است. واگذاری دارایی های غیرمولد و واگذاری سهام تودلی می تواند منابع مالی جدیدی برای شرکت ایجاد کند، ساختار مالی را اصلاح کند و در نهایت ارزش سهام را افزایش دهد.

یکی از مهم ترین عوامل افزایش زیان انباشته خودروسازان، سیاست قیمت گذاری دستوری بوده است. تا زمانی که این مشکل به طور اساسی حل نشود، سودآوری شرکت ها محدود خواهد بود

* قیمت گذاری دستوری چه تأثیری بر منافع سهامداران داشته است؟

یکی از مهم ترین عوامل افزایش زیان انباشته خودروسازان، سیاست قیمت گذاری دستوری بوده است. تا زمانی که این مشکل به طور اساسی حل نشود، سودآوری شرکت ها محدود خواهد بود. اصلاح این سیاست می تواند ارزش ذاتی سهام ایران خودرو را افزایش داده و زمینه را برای جذب سرمایه گذاران جدید فراهم کند.

* با توجه به عملکرد سال گذشته، آینده ایران خودرو را چگونه می بینید؟

افزایش 54 درصدی درآمد عملیاتی، کاهش 62 درصدی زیان عملیاتی، کاهش 68 درصدی عملکرد 9 ماهه، رشد تولید و فروش، ثبت بیش از 13 درصد سود ناخالص، جبران زیان خالص سال گذشته و کاهش 95 درصدی تعهدات معوق نشانه های حرکت شرکت در مسیر اصلاح است. این موضوع نگاه فعالان و سهامداران بازار سرمایه را نسبت به عملکرد مدیریت خصوصی مثبت تر کرده است. اما ادامه این روند مستلزم پایبندی مدیران به شفافیت، پاسخگویی و اجرای برنامه های اصلاحی است. زیرا سهامداران انتظار دارند نتایج این اقدامات در سودآوری پایدار و افزایش ارزش سهام شرکت منعکس شود.